ABD'de Veri Merkezi Karşıtlığı Şiddete Dönüştü: Yetkililer Ölüm Tehditleriyle Karşı Karşıya

ABD'de yapay zekâ çağının en somut yansımalarından biri olan veri merkezi inşaatları, artık sadece elektrik faturaları veya su tüketimiyle değil, doğrudan şiddetle anılıyor. Ülke genelinde onlarca kasaba ve şehirde yerel yöneticiler, veri merkezi projelerine onay verdikleri ya da vermedikleri için ölüm tehditleri alıyor; bazı belediyeler artan gerilim nedeniyle halka açık toplantıları iptal edip kamuoyu yorum sürecini kapatıyor. Michigan'dan Iowa'ya, Utah'tan Kansas'a uzanan bu dalga, veri merkezi karşıtlığının artık salt bir çevre ya da altyapı tartışması olmaktan çıkıp toplumsal bir güvenlik meselesine dönüştüğünü gösteriyor.

Marshall'dan Salix'e: Veri Merkezi Tehditleri Zincirleme Yayılıyor

Michigan'ın Marshall kasabasında belediye meclisi 3 Ağustos'ta yeni veri merkezi inşaatlarına bir yıllık moratoryum getirdi; tam da karşıtların talep ettiği kararı verdi. Ancak on gün sonra polis, meclis üyelerine projeyle bağlantılı "inandırıcı bir ölüm tehdidi" hedefi olduklarını bildirdi. Belediye Başkanı Scott Wolfersberger, soruşturmanın sürdüğünü açıklarken, meclis üyesi James Hackworth ise tehdidi gönderen kişinin veri merkezine taraftar mı karşıt mı olduğunun bile belli olmadığını, henüz şüpheli tespit edilemediğini duyurdu.

Sadece 300 kişilik Iowa kasabası Salix'te ise durum tam tersi yönde işledi. Google'ın değerlendirdiği bir saha için Nisan ayında 900 dönümlük tarım arazisi ilhak edilince, Mayıs'tan itibaren belediye yönetimine karşı "çeşitli ölüm ve terör nitelikli" tehditler gelmeye başladı. Belediye meclisi 20 Ağustos'ta toplandığında moratoryum önerisi 3-2 reddedildi; oturuma güvenlik güçleri eşlik etti ve karşı çıkan meclis üyesi Gene Monk, kararın beş kişilik bir mecliste verilemeyecek kadar büyük olduğunu, halkın bir yıllık soğuma süresinden sonra oy kullanmasına izin verilmesi gerektiğini savundu.

Utah ve Indiana'da Silahlı Olaylar

Utah'ın Box Elder County bölgesinde Stratos projesi için iki kararı onaylayan komisyon üyeleri Lee Perry, Boyd Bingham ve Tyler Vincent de tehdit aldıklarını açıkladı; toplantıda yaklaşık 500 kişilik bir kalabalık "ayıp" diye bağırdı. Perry'nin evinin önüne polis konuşlandırıldığı bildirildi. Bu olaylar tek başına kalmıyor: Nisan ayında Indianapolis meclis üyesi Ron Gibson, bir imar değişikliğini desteklediği için evine 13 el ateş edilmesiyle karşılaştı. Michigan'ın Saline Township bölgesinde ise Oracle ve OpenAI'nin 1,4 gigavatlık ortak kampüsüne yönelik tehditler nedeniyle veznedar Jennifer Zink görevinden istifa etti; bu proje şimdiden Michigan genelinde en az 19 belediyede moratoryum tetikledi.

Belediyeler Veri Merkezi Toplantılarını Kapatıyor

Kansas'ın Emporia kentinde yöneticiler tehdit almasının ardından 5 ve 19 Ağustos tarihli komisyon toplantılarını çevrimiçiye taşıyıp halka açık yorum bölümünü tamamen kaldırdı. İlginç şekilde kentin belediye başkanı, gelen tehditlerin yerel halktan değil dışarıdan geldiğine dikkat çekti. Soufan Center'ın Temmuz ayında yayımladığı IntelBrief raporuna göre, X ve Reddit üzerinde bir yıl boyunca yapılan tarama sonucunda Temmuz 2025-Temmuz 2026 arasında yüzlerce tehdit içerikli paylaşım tespit edildi; Nisan ayından bu yana hacim artışı hiç durmadı. Raporda dikkat çeken bir detay, tehditlerin çoğunun doğrudan kişilere değil altyapıya yönelik olması ve moderasyondan kaçmak için emoji, kasıtlı yazım hatası gibi yöntemlerin kullanılması.

Sayılar Ürkütücü: 500'den Fazla Yerel Kısıtlama

Bugün itibarıyla ABD genelinde 500'den fazla yerel yönetim, veri merkezi inşaatına çeşitli kısıtlamalar getirmiş durumda. Bu, yapay zekâ altyapı yatırımlarının hızının, yerel toplulukların kabul edebileceği hızı fersah fersah geçtiğinin açık bir göstergesi. Soufan Center analistleri, her yeni olayın öncekilere göre çok daha fazla ikincil yayılım (paylaşım, yorum, tekrar paylaşım) yarattığını belirtiyor; bu da meselenin sadece yerel değil, ulusal bir kültürel gerilime dönüştüğünü gösteriyor.

Türkiye Açısından Ne Anlama Geliyor?

Türkiye'de henüz ABD ölçeğinde bir veri merkezi inşaat furyası ve buna bağlı toplumsal tepki yok; ancak büyük teknoloji şirketlerinin bölgesel veri merkezi yatırımlarını Orta ve Doğu Avrupa ile Orta Doğu'ya kaydırdığı bir dönemde, benzer tartışmaların Türkiye'ye de uğraması uzak bir ihtimal değil. Özellikle su ve elektrik tüketimi yüksek yapay zekâ veri merkezlerinin tarım arazileri veya yerleşim bölgelerine yakın kurulması planlandığında, ABD'de görülen "önce imar izni, sonra tepki" döngüsünün yerel örnekleri de gündeme gelebilir. Bu haber, hızla büyüyen yapay zekâ altyapı yatırımlarının sadece teknik ve finansal değil, sosyal kabul boyutunun da en az o kadar kritik olduğunu; şirketlerin ve yerel yönetimlerin şeffaf iletişim kurmadığı her durumda gerilimin çok hızlı tırmanabileceğini gösteriyor.